Wat is de identiteit van Messiasbelijdende Joden? Dit is een onvermijdelijke vraag voor iedereen die zich verdiept in de groep Joden die gelooft dat Jesjoea de Messias is, Jezus de Christus.
Pijn 1: Schisma
Tijdens mijn verblijf in Israël heb ik samenkomsten bijgewoond van een Messiaanse gemeente. Sinds die tijd heeft het bestaan van de Messiasbelijdende Joden mijn belangstelling. Hoewel Messiaanse gelovigen al twee millennia bestaan, is hun identiteit tegenwoordig tamelijk problematisch [1]. Dat komt door het schisma tussen synagoge en kerk.
De kerk gelooft dat Jezus de Messias is, terwijl de synagoge dat niet gelooft. Bij het eerste optreden van Jezus was er nog geen scheiding; de wegen waren nog niet uiteengegaan. Hij ging op de rustdag naar de synagoge en leefde met woord en daad binnen de context van het toenmalige Joodse volk. Hetzelfde geldt voor Zijn eerste volgers. Zij waren Joods, gingen naar de synagoge, vierden de grote feesten en geloofden in Jezus als de Messias.
Maar jodendom en christendom zijn gescheiden geraakt. Het eerste pijnpunt is dat de meerderheid van de Joden Jezus heeft verworpen en dat Hij als gevolg daarvan is gekruisigd. Jezus heeft voorzegd in Johannes 9:16 dat dit ook gevolgen zou hebben voor de Messiaanse gelovigen:
“Zij zullen u uit de synagogen werpen.”
De meerderheid van de Joden verwerpt Jezus nog steeds als Messias en verwerpt daarmee ook de Messiasbelijdende Joden.
Het tweede pijnpunt is dat de kerk in de loop van de geschiedenis Joden heeft vervolgd, met de Holocaust als dieptepunt. En nog steeds zit de Jodenhaat in de kerk ingebakken en kan die elk moment naar boven komen. Door dit schisma zijn kerk en synagoge twee gescheiden werelden geworden, elk met hun eigen identiteit.
Pijn 2: Uitsluiting
Een Joodse christen is tegen de achtergrond van dit schisma praktisch een onmogelijkheid. De pijn is dat Joodse christenen alleen zichzelf kunnen zijn als zij present kunnen zijn in zowel de synagoge als de kerk. Maar de wereld van synagoge en kerk vertelt hun dat zij niet kunnen bestaan en zelfs dat zij niet mogen bestaan.
Zij kunnen naar de synagoge als zij zwijgen over hun Messias, en zij kunnen naar de kerk als zij hun Jood-zijn buiten laten. Een Jood die tot geloof komt in de Messias, krijgt een probleem met de eigen Joodse context, die deze afval niet accepteert, en met de christelijke kerk, die de Joodse identiteit vaak beschouwt als vervangen door de christelijke identiteit.
Deze spanning kan leiden tot psychische problemen. Messiaanse gelovigen zien zichzelf als een brug tussen synagoge en kerk. Maar in de praktijk zitten deze twee gemeenschappen niet te wachten op een brug die de duidelijke scheidslijn doorbreekt.
Pijn 3: Integratie
De eerste fase van het geloof van een Messiaanse Jood is vaak euforie: ik heb de Messias gevonden en in Hem mijn Messiaanse identiteit. Daarna volgt een fase met gevoelens van pijn, verdriet en woede, omdat de Messiaanse Jood noch door de joodse synagoge, noch door de christelijke kerk wordt geaccepteerd.
Wanneer er geen terugval plaatsvindt, volgt uiteindelijk de fase van acceptatie van de eigen Messiaanse identiteit. Het ontwikkelen van deze identiteit is echter een pijnlijk proces. Het gaat namelijk om de integratie van de joodse en christelijke kant, die eeuwenlang als wederzijds uitsluitend zijn beschouwd.
Enerzijds is de groep Messiaanse gelovigen inmiddels groot genoeg om elkaar te steunen en als wereldwijde gemeenschap na te denken over de eigen identiteit. Anderzijds bestaat er ook een pijnlijke spanning tussen Joodse christenen, die de nadruk leggen op hun christelijk geloof, en Messiasbelijdende Joden, die de nadruk leggen op hun Joodse identiteit.
Al met al was de identiteit van Messiaanse Joden oorspronkelijk eenduidig, maar is zij na eeuwen van kerkgeschiedenis innerlijk tegenstrijdig geworden. Integratie vraagt daarom een lange en pijnlijke weg.
אֶמֶת
Waarheid,
Gert Jan
[1] Natalia Yangarber–Hicks, “Messianic Believers: Reflections on Identity of a Largely Misunderstood Group,” Journal of Psychology and Theology 33, no. 2 (2005): 127–139. https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/009164710503300206.
Titelfoto: 25or6to4, Parting of the ways, 2020, CC BY-SA 4.0.
