Welke hoop is er bij een gesloopte kerk? Ik had in een vorig artikel toegezegd, op deze vraag terug te komen.

Hoop 1: Niet door ongefundeerd optimisme

De profeet Ezechiël leert ons om in het gesloopte godshuis hoop te ontdekken [1]. Maar dit is geen hoop die gebaseerd is op ongefundeerd optimisme. In de tijd van de profeet verkondigden namelijk bijna alle ambtsdragers een optimistische boodschap: de HEERE woonde in de tempel en daarom was Hij bij Zijn volk, en kon hun niets kwaads overkomen. Het oordeel van de HEERE over deze ambtsdragers is dat zij hun eigen geest volgen in plaats van dat zij zich laten leiden door de Heilige Geest (Ezechiël 13:3). De hoop van deze optimistische boodschap bleek ongefundeerd toen de tempel werd verwoest.

In onze eigen tijd klinken vergelijkbare zinnen: God houdt Zijn kerk in stand. Deze optimistische boodschap kan in ieder geval niet voorkomen dat de ene na de andere kerk wordt gesloten en de ene na de andere kerk wordt afgebroken.

Hoop 2: Niet door menselijke inspanning

Ezechiël laat zien dat die verwoesting van het godshuis er vanaf het begin al aan zat te komen. God wil contact met Zijn wereld en daartoe verkiest Hij Zijn volk. Hij verbindt Zijn Naam met Zijn volk en wil bij hen komen wonen. Om dit mogelijk te maken vraagt Hij van Zijn volk een toegewijd leven overeenkomstig Zijn geboden. Vanaf het eerste begin weigert het volk dat te doen. Ook al wordt het eindeloos gewaarschuwd, het volk bekeert zich niet en blijft ongehoorzaam. Wat vanaf het begin onafwendbaar was, wordt uiteindelijk werkelijkheid: de HEERE gaat weg en stad en tempel worden verwoest.

Hoeveel eeuwen wordt er in Nederland al gewaarschuwd voor het verwoestende oordeel van de HEERE over de zonden van de kerk? Het was eeuwen geleden al zichtbaar dat God zou verdwijnen en dat de kerk verlaten zou worden. Menselijke gemeenteopbouwprogramma’s helpen niet om het tij te keren. Het slopen gaat door ondanks alle menselijke inspanning.

Hoop 3: Door het oordeel heen

Voor het volk Israël rest het kerkhof (Ezechiël 37:1–2). De weg van de HEERE met Zijn volk bleek een doodlopende weg. Het oordeel is gekomen en de wanhoop is overgebleven. Maar op het moment van wanhoop begint in Ezechiël 37:3 de HEERE het gesprek met de profeet:

“En Hij zeide tot mij: Mensenkind, zullen deze beenderen levend worden? En ik zeide: Heere HEERE, Gij weet het!”

De profeet ziet geen hoop, maar hij weet dat de HEERE uit het stof van de aarde een levend mens kan maken. Het hangt van de HEERE af of er hoop is. Is er hoop voor de kerk in Nederland? De HEERE weet het.

Hoop 4: Door de Naam

De HEERE doet het vanwege Zijn Naam (Ezechiël 36:23). Daarom komt er hoop midden in de wanhoop en leven midden in de dood. Vanwege diezelfde Naam is er hoop voor de kerk in Nederland. God houdt inderdaad Zijn kerk in stand, maar het gaat wel door het oordeel van de kerkafbraak heen.

הַתִּקְוָה

De Hoop,

Gert Jan

[1] J.M. Hiebel, “Hope in Exile: In Conversation with Ezekiel,” Religions 10, no. 8 (2019): 476.

Titelfoto: dimitrisvetsikas1969, cyprus ayios sozomenos church gothic15th century village, 2017, Pixabay Content License.